طرح توجیهی زنبورداری

زنبورداری و پرورش زنبور عسل از قدیم الایام رواج داشته و یک عمل باستانی محسوب می شود . و به دلیل مزایای زیادی که دارد در سراسر جهان محبوبیت پیدا کرده است.مزایایی مثل ؛ تولید عسل ، تولید موم ، خدمات گرده افشانی و …  ما در این مقاله سعی به توضیح شاخص های کلیدی مالی و اقتصادی موجود در زنبورداری کرده ایم تا زمینه مطالعه امکان سنجی برای ارزیابی جنبه های مالی و اقتصادی طرح برای شما عزیزان فراهم شود.

سفارش طرح توجیهی زنبورداری

برای سفارش طرح توجیهی زنبورداری می توانید با کارشناسان ما در کانون مشاوران طرح توجیهی تماس بگیرید.

زنبور عسل چگونه شهد گلها را به عسل تبدیل میکند؟

همانطور که آگاه هستید محصول اصلی زنبور عسل ، عسل می باشد .اما اینکه زنبور چگونه عسل را تولید می کند هم به نوبه خود جالب است ، زنبور عسل ابتدا شهد گل ها را جمع آوری کرده وبعد از تبدیل و فرآوری شهد آنهارا در استوانه های شش ضلعی ذخیره می کند .علاوه بر عسل محصولاتی دیگر اعم از ژل رویال ، بره موم و زهر زنبور عسل در زنبور داری ها تولید می شود .

بخش زیادی از شهد گل ها را آب شامل میشود ، به طوری که 80 درصد آن آب می باشد و برخی از انواع قند ها مثل ساکارز هم در تشکیل آن دخیل هستند.بسیاری از گیاهان برای جذب زنبور که بر روی آنها بنشیند و عمل گرده افشانی انجام دهد از شهد ستفاده می کنند . عمل گرده افشاانی به این صورت است که زنبور روی گلی مینشیند و به جمع آوری گرده آن می پردازد و بعد آن  را به گلی دیگر انتقال میدهد.

تولید عسل فرایند پیچیده ای است ، این کار توسط زنبور های کارگر انجام می شود که به وسیله زبان خرطوم مانند خود شهد را از درون گل ها می مکند و در کیسه عسلی خود که شکم دوم آنها به حساب می آید ذخیره می کنند که در این کیسه شهد با آنزیم  و بزاق زنبور عسل مخلوط می شود.

زنبورهاي عسل دو شكم دارند يك شكم كه از آن براي ذخيره شهد استفاده مي كنند و شكم ديگر كه براي هضم غذاي خودشان هست. شكم دوم زنبورعسل مي تواند معادل وزن خود زنبور شهد ذخیره کند  یعنی حدود 70 میلی گرم .

و برای اینکه این شکم یعنی شکم دوم خود را پر از شهد کند  باید از حدود 100تا 150 گل بازدید کند.

وقتی زنبور کار گر بعد از جمع آوری شهد به کندو می رسد ، شهد جمع آوری شده را به دیگر زنبور های کارگر داخل کندو می رساند و یا به صورت نارس آن را رها میکند و مجدد برای جمع آوری شهدمی رود.

زنبورهاي داخل كندو شهد موجود در شكم زنبور ديگر را مي مكند و شهد را دهان به دهان منتقل می کنند و آن را با آنزیم های خاص بدنشان مخلوط می کنند که این فرایند باعث می شود قند های مرکب موجود در شهد به قند های ساده تبدیل شود.

بيشتر قند مركب موجود در شهد را ساکارز تشکیل میدهد، در واقع ساکارز ترکیب فروکتوز و گلوکز می باشد و زنبور با ترشح آنزیم های خاص بدنش ساکارز را به فروکتوز و گلوکز تبدیل میکند . این کار باعث می شود که مصرف شهد برای زنبور عسل راحت تر شود و در مقابل حمله باکتری ها  ايمن شود.

روش شگفت انگیز زنبورهای عسل برای غلیظ کردن عسل در طرح توجیهی زنبورداری

 در طرح توجیهی زنبورداری روش هایی برای تغلیظ وجود داردکه عبارتند از:

عسل چگونه تغلیظ می شود ؟ابتدا آب اضافی موجود در عسل تبخیر می شود و به حدود 18 رصد می رسد ، این کار با بال زدن سریع زنبور انجام می شود. بعد از تبدیل ساکارز به فروکتوز و گلوکز و تغلیظ کردن عسل توسط زنبور ، آن را در خانه های شش ضلعی ذخیره می کند و با لایه ای که به آن پولك میگویند درب استوانه را پلمب میکند تا وقتی که یا خود زنبور عسل زنبور را بخورد یا هم زنبور دار آن را برداشت کند.

چرا عسل تولید شده در مناطق مرطوب و ساحلی رقیق تر از عسل مناطق کوهستانی و خشک است ؟

 

در طرح توجیهی زنبورداری به این نکته اشاره شده است که چه مناطقی برای زنبور داری مهم هستند:

در مناطقی که رطوبت موجود در هوا بالاست و به دریا نزدیک هستند، زنبور نمی تواند میزان آب را به مقدار مطلوب برساند به همین دلیل این عسل ها رقیق تر هستند اما در مناطق کوهستانی و خشک زنبور به راحتی می تواند رطوبت عسل را کنترل کند .

در طرح توجیهی زنبورداری اشارره شده است که چند نوع زنبور در یک کندو وجود دارد و وظیفه ی زنبور نر در کندو چیست ؟

 

در هر کندو سه نوع زنبور وجود دارد که عبارتند از زنبور کارگر ، زنبور نر و زنبور ملکه.

ملکه مهم ترین زنبور هر کندو می باشد، زیرا وظیفه رهبری کندو را دارد. اگر در کندویی زنبور ملکه وجود نداشته باشد ، زنبور های کارگر نه سهد جمع آوری خواهند کرد و نه عسل تولید می کنند

زنبور های گارکر ماده هستند . زیرا زنبور های نر فقط وظیفه بارور کردن ملکه را دارند و هیچ کاری انجام نمیدهند

زنبور ملکه به راحتی قابل شناسایی است . چون نسبت به زنبور های کارگر و نر دراز تر و از کارگر  نیز درشت تر می باشد .نیش ملکه خمیده است و از آن برای از بین بردن ملکه های رقیب استفاده می کند همچنین طول بال های ملکه کوتاه تر است.

در طرح توجیهی زنبورداری انواع مختلف عسل بر اساس موادی که زنبور از آن تغذیه کرده و یا زمانی که عسل تولید شده ، به شرح زیر میباشند

عسل طبیعی : این عسل از ماده شیرینی که زنبور فقط از شهد گل و گیاهان جمع آوری کرده و بعداز دگرگونی های لازم آنرا در سلول های مومی کندو ذخیره کرده است، تولید می شود.

عسل تغیه ای : از ماده شیرینی که زنبور عسل علاوه بر استفاده از شهد گلها و گیاهان ؛ از شکر و شربتی که زنبور داران در اختیار آنها می گذارند استفاده میکند . هر چند این نوع عسل کیفیت و خواص عسل طبیعی را ندارد اما متاسفانه در فروشگاه های مواد غذایی به عنوان عسل طبیعی عرضه می شود .

عسل تقلبی: مایعی شیرین شبیه عسل که  زنبور در تهیه و تولید ان هیچ دخالتی ندارد ، این عسل از گلوکز تجاری ، شکر ، اسید ستریک ، اسانس و … بعد از  پخته شدن به دست مي آيد. این گونه عسل که به راحتی در آزمایشگاه قابل شناسایی است نه تنها هیچ گونه خاصیت درمانی غذایی ندارد بلکه برای سلامتی افراد زیان آور است. که متاسفانه له دلیل قیمت پایین با استقبال مردم مواجه می شود.

عسل تک گل : همانطور که از اسمش پیداست ؛ به عسلی می گویند که شهد را فقط از روی یک گل جمع آوری کرده باشد. عسل صد در صد تک گل کمیاب است  ولی این گونه عسل خواص درمانی داشته و طبیعتا قیمت بالاتری نسبت به عسل هایی دیگر  دارد . از موارد آن می شود به عسل آویشن ، اقاقیا، گون ، مرکبات و … اشاره کرد.

عسل چهل گیاه: عسلی که زنبور شهد را از روی گل های مختلفی جمع آوری کرده یا چند عسل تک گل را با یکدیگر مخلوط کنند

عسل موم دار: این نوع عسل ؛ دارای گرده گل ، بر موم و موم طبیعی است و چون حرارت ندیده است از نظر خاصیت ، طعم و عطر کیفیت بالایی دارد.

عسل بهاره و پاییزه: به عسلی که اواخر بهار به دست بیاید مثل درختان میوه ای مانند زرد آلو عسل بهاره گفته می شود ، و عسلی که اواخر تابستان تا ميانه ي پاييز بدست آید مانند شهد گیاهان صحرایی ، عسل پاییزه نام دارد 

تولید عسل در طرح توجیهی زنبورداری

هدف اصلی و اول از زنبور داری برداست عسل است .بدلیل اینکه عسل ، یک شیرین کننده طبیعی و خوشمزه است میتوان آن را هم به عنوان غذامصرف کرد و هم از آن در غذا های مختلف استفاده کرد . جمع آوری عسل با استخراج آن از کندو ها صورت میگیرد.

خدمات گرده‌افشانی در زنبورداری در طرح توجیهی زنبور داری

زنبور های عسل نقش مهمی در گرده افشانی برای گیاهان گلدار ایفا میکنند. آنها با منتقل کردن گرده از قسمت های نر گل به قسمت های ماده ، امکان لقاح و تولید میوه را فراهم میکنند. زنبور دارن با کندو های عسل برای گرده افشانی ، یکی از بازیگران اصلی در زمینه حمایت از صنایع کشاورزی و باغداری به شمار میروند .

زنبورداران کندو های خود را در نزدیکی مناطق کشاورزی یا باغ ها قرار میدهند که این کار باعث گرده افشانی بهتر و در نتیجه به افزایش عملکرد محصول ، بهبود کیفیت میوه و .. کمک می کند.

تولید موم زنبور عسل درطرح توجیهی زنبور داری

یکی دیگر ز محصولات ارزشمند زنبور داری ، مو عسل می باشد. زنبور ها از موم برای ساخت حجره های کندو استفاه می کنند . این محصول علاوه بر اینکه نقش حیاتی در زندگی زنبور دارد ؛ در صنایع مختلف هم کاربرد گسترده ای دارد برای مثال از آن برای تولید لوازم آرایشی ، شمع سازی ، دارو سازی و هنر استفاده می شود

ژل رویال در طرح توجیهی زنبور داری

ژل رویال ماده ای است که زنبور کارگر جوان آن را تولید میکند و به عنوان  غذای مخصوص ملکه معرفی می شود . این ماده بسیار مغذی بوده و و در رشد ملکه موثر می باشد. از ژل رویال می شود برای فروش به عنوان مکمل سلامتی یا در لوازم آرایشی و طب استفاده کرد.

طرح توجیهی زنبور داری به منظور آموزش و پژوهش:

.زنبور داری علاوه بر اینکه نفع اقتصادی دارد ، یک ابزار آموزشی و یک منبع تحقیقاتی بر ای آموزش مردم به شمار می رود . بدلیل اهمیت زنبور ها در اکوسیستم و گرده افشانی ، بسیاری از سازمان ها و زنبور داران دوره ها و کارگاه های زنبور داری ارائه میدهند .

نظارت برحفظ محیط زیست در طرح توجیهی زنبور داری :

زنبور داری نقش مهمی در حفظ تعادل زیست محیطی دارد . زنبور ها با گرده افشانی گیاهان ، به حفظ تنوع گیاهی و حفظ تعادل و سلامت کلی اکوسیستم کمک می کنند . اگر زنبور داری با استفاده از روش های ارگانیک انجام شود ؛ باعث کاهش وابستگی به آفت کش ها و مواد شیمیایی مضر می شود .

حفاظت ار تنوع زیستی در طرح توجیهی زنبور داری :

یکی دیگر از مزیت ها و کارکرد های زنبور داری حفاظت از تنوع زیستی است . زیرا زنبور ها گرده افشان های حیاتی برای گل های وحشی و گیاهان در اکوسیستم های طبیعی هستند . زنبور داران به طور غیر مستقیم از تولید مثل و بقای گونه های مختلف گیاهی حمایت میکند و با این کار به حفظ تنوع زیستی کمک میکند.

تولید درآمد در طرح توجیهی زنبور داری :

زنبور داری به عنوان یک کسب و کار سود آور به شمار می رود . زنبور دار میتواند با فروش محصولات خود مانند عسل ، ژل رویال ، گرده ، موم، بره موم ، و … درآمد خود را افزایش دهد ؛ زیرا تقاضا برای محصولات طبیعی در سال های اخیر افزایش یافته و این،  زمینه را برای درآمد زایی زنبور داران فراهم می آورد.

بررسی بازارهای هدف در طرح توجیهی زنبور داری و پرورش زنبور عسل

بازارهای هدف برای  کسب و کار زنبورداری با توجه به عواملی مثل  محصولات و خدمات خاصی که  ارائه می دهد تواند متفاوت باشد. در طرح توجیهی پرورش زنبور عسل برخی از بازارهای هدف بالقوه و ویژگی های آنها را بررسی میکنیم:

مصرف کنندگان عسل؛

صنعت غذا و نوشیدنی؛

محصولات طبیعی و ارگانیک؛

بخش سلامت و تندرستی؛

صنعت کشاورزی؛

بخش آموزشی و گردشگری؛

بازارهای صنایع دستی

در طرح توجیهی زنبورداری مصرف کنندگان عسل عبارتند از:

این بخش شامل مصرف کنندگان نهایی یعنی افراد و خانوار ها می شود آگاه به سلامت ، علاقه مند به غذاهای لذیذ ، ترجیح دادن عسل طبیعی ، محلی و خام از ویزگی های این بازار است.

در طرح توجیهی زنبورداری صنعت غذا و نوشیدنی عبارتند از:

تمامی کسب و کار ها یی که در صنعت غذا و نوشیدنی فعالیت میکنند می توانند بازار هدف زنبور دارن باشند مانند رستوران ها ، کافه ها ، قنادی ها ، تولید کنندگان مواد غذایی و …حجم سفارش و خرید این بازار نسبت به بازار قبلی بیشتر است.

در طرح توجیهی زنبورداری محصولات طبیعی و ارگانیک عبارتند از:

در سال های اخیر تقاضا برای محصولات طبیعی و ارگانیک به شدت بالا رفته .و این مهم بازاری را برای زنبور دارانی که عسل را با استفاده از روش های ارکانبک ،  پایدار و دوستدار زنبور عسل تولید میکنند فراهم آورده است.

در طرح توجیهی زنبورداری بخش سلامت و تندرستی عبارتند از:

یکی از دلایل ارزشمند بودن عسل و محصولات مرتبط با آن ، دارا بودن از فواید سلامتی بالقوه است. محصولاتی مانند عسل خام، گرده گل، ژِل رویال، بره موم  محصولات دارویی که بر پایه عسل هستند . این بخش بازار شامل افرادی می شود که آگاه و علاقه مند به سلامتی هستند.

در طرح توجیهی زنبورداری به صنعت کشاورزی هم اشاره شده است:

زنبورداران خدمات گرده افشانی را به کشاورزان و مشاغل کشاورزی ارائه می دهند ، که این نشان دهنده نقش زنبور ها در بهبود عملکرد زنبور است .

بخش آموزشی و گردشگری در طرح توجیهی زنبورداری:

یکی دیگر از بازار های هدف در زنبورداری ، موسسات آموزشی ، مراکز طبیعی ، موزه ها و سرمایه گذاری های اکوتوریسم هستند.زنبوز داران در این بخش از بازار به دنبال فرصت های یادگیری تجربی و تجربیات تعامل مرتبط با زنبور ها و زنبور داری هستند. مثل کارگاه های آموزشی ، تور های کندو و یا نمایش های زنبور داری.

بازارهای صنایع دستی در طرح توجیهی زنبورداری:

مصرف کنندگانی که از محصولات دست ساز، منحصر به فرد و پایدار استقبال می کنند می توانند بازار هدفی برای زنبور  دارانی باشند که محصولاتی مانند شمع ها ی موم زنبور عسل ، صابون هایی بر پایه عسل ، رو کش های موم زنبور عسل و هنر و صنابع دستی مبتنی بر موم زنبور عسل تولید می کنند.